De geniale eenvoud van taal

Taal. We gebruiken het om met elkaar te praten, om elkaar de liefde of de oorlog te verklaren, en om onze diepste gevoelens uit te drukken. Taal is net zo vanzelfsprekend als ademhalen. En we hebben niet eens door hoe bijzonder taal eigenlijk is. 
Want hoe kan het dat een kind in een paar jaar tijd feilloos zijn moedertaal leert spreken, terwijl het leren van een vreemde taal voor een volwassene zo’n enorme opgave is? Hoe kan een kind dat nog niet kan fietsen, wel talloze taalregeltjes met hun uitzonderingen toepassen – zonder erbij na te denken? 

In De geniale eenvoud van taal neemt Hedde Zeijlstra, hoogleraar taalkunde, ons mee in de bijzondere wereld van taal en grammatica. Hij ontrafelt het mysterie van ons talige brein en laat zien dat talen veel eenvoudiger in elkaar steken dan je misschien zou denken.

Juist bij het vertalen van de ene taal naar de andere blijkt hoe ongelooflijk complex en subtiel taal in elkaar zit. De keuze voor bepaalde woorden of uitdrukkingen kunnen een enorm verschil uitmaken en de manier waarop gedachten in de ene taal in heldere zinnen worden omgezet lijkt op het eerste gezicht erg te verschillen van de manier waarop dat in andere talen gebeurt. Volgens de filosoof Quine uit de vorige eeuw zouden talen zelfs zo verschillend in elkaar steken dat vertalingen per definitie nooit 100% correct kunnen zijn.

Taalkundig onderzoek in de afgelopen 70 jaar heeft laten zien dat waar taal aan de oppervlakte soms heel ingewikkeld kan aandoen, het onderliggende taalsysteem veel eenvoudiger is. Geniaal eenvoudig, zelfs. Allerlei heel vernuftige taalconstructies zijn eigenlijk heel 'simpel'. Het is de taak van de taalkundige, maar ook van tolken, vertalers en andere taalgebruikers om door de ogenschijnlijke complexiteit van taal de schitterende eenvoud ervan te zien.

In deze lezing laat de docent zien hoe en waarom taal zo'n eenvoudig systeem is. Hij neemt de deelnemers daarbij niet alleen mee naar de structuur van woorden en zinnen in een taal, de grammatica, maar bespreekt ook hoe talen door kinderen worden geleerd, in de loop van de tijd veranderen, en verschillen van andere communicatiesystemen die we in de natuur aantreffen. Daarbij besteedt hij speciale aandacht aan die verschijnselen die voor tolken en vertalers bij uitstek relevant zijn.

Na afloop van de cursus beschikt iedere deelnemer over een overzicht van de belangrijkste taalwetenschappelijke inzichten van de afgelopen jaren en de toepassingen ervan voor tolken, vertalers en andere taalgebruikers.

Leerdoelen voor schrijf- en gebarentolken:

  • deelnemers weten wat de belangrijkste taalwetenschappelijke inzichten van de afgelopen jaren zijn;
  • deelnemers weten de eenvoud van de taal in te zien;
  • deelnemers kunnen complexe zinsconstructies overzien en doorzien;
  • deelnemers kunnen eenvoud van de Nederlandse taal verhouden tot hun doeltaal (in dit geval NGT).

Relevantie voor schrijf- en gebarentolken:

De docent laat zien hoe en waarom taal zo'n eenvoudig systeem is. Hij neemt de deelnemers daarbij niet alleen mee naar de structuur van woorden en zinnen in een taal, de grammatica, maar bespreekt ook hoe talen door kinderen worden geleerd, in de loop van de tijd veranderen, en verschillen van andere communicatiesystemen die we in de natuur aantreffen.  

Gebarentolken vertolken de Nederlandse taal naar Nederlandse gebarentaal en vice versa. Talen met compleet verschillende taalstructuur en grammatica. Als je je te veel focust op de taal- en zinsconstructies kan dat de omzetting naar de andere taal in de weg zitten. De inhoud van dit webinar is in deze relevant omdat het je leert loskomen van de complexiteit van de taal. Ook bij stemtolken kan dit goed van pas komen.

Voor schrijftolken kan dit webinar een bijdrage leveren aan het in opmars zijnde ‘conceptueel tolken’. Wanneer je afstapt van het letterlijk tolken, bepaal je zelf welke zinsopbouw en taalconstructie je typt. Het inzicht in de eenvoud van taal, het kunnen formuleren in heldere taal en het doorzien van taalsystematiek, kan de schrijftolk een basis bieden in zijn visie op zijn eigen tolkproces.

Er zijn geen speciale voorbereidingen nodig. Het materiaal van deze cursus wordt uitgebreider besproken in het door de docent geschreven boek De geniale eenvoud van taal (Wereldbibliotheek, 2020) dat bij iedere (online) boekhandel te koop is.

Hedde Zeijlstra (1975) is van huis uit neerlandicus. Na zijn promotie was hij verbonden aan de universiteiten van Amsterdam en Tübingen, en het MIT in het Amerikaanse Cambridge. Sinds 2013 is hij hoogleraar Engelse taalkunde en grammaticatheorie in Göttingen. Zeijlstra staat in zijn vakgebied wereldwijd bekend als expert op de relatie tussen grammatica en zinsbetekenis.

Aan deze activiteit zijn de volgende punten en kenmerken toegewezen

 
Accreditatie
 
Competenties
Linguïstische en tekstuele competentie
Contacturen
2,00
Voorbereiding
 
Totaal
2,00
 
Accreditatie
 
Doelgroepen
Tolken NGT, Schrijftolken
Nummer activiteit
33085
Categorie
 
Tolk- en taalvaardigheid
2,000
Totaal
2,00

Meer informatie over bijscholingspunten vindt u hier.

Webinar
Het webinar wordt gehouden op 3 maart 2021 van 20:00 - 22:00 uur (time converter).

Inloggen
Uiterlijk 24 uur voor de start van het webinar ontvangt u een unieke link waarmee u kunt registreren en inloggen op het webinarplatform en het webinar kunt bijwonen. Webinars zijn interactieve presentaties (live), die ondersteund worden door een PowerPoint-presentatie op uw scherm.
Tijdens een livewebinar kunt u schriftelijk vragen stellen aan de spreker.

Opname
U ontvangt de opname van het webinar uiterlijk 24 uur nadat het livewebinar heeft plaatsgevonden. U kunt de opname gedurende 7 dagen afspelen via Mijn KTV. Tijdens de opnames kunt u géén vragen stellen aan de spreker.

Verplichte evaluatie
Voor de verstrekking van een KTV-certificaat én is het vereist dat u

1) het livewebinar volledig volgt of binnen 7 dagen de opname volledig bekijkt; én
2) het evaluatieformulier invult. Het evaluatieformulier bevindt zich in Mijn KTV > Cursussen.

Wat heb ik nodig om een webinar(opname) te bekijken?
Om een webinar of opname te kunnen beluisteren/bekijken, heeft u slechts een laptop/computer/tablet met een goede internetverbinding en geluid(sboxen) of een headset nodig. 


LET OP: de kortingsactie van 30 euro bij drie inschrijvingen, geldt niet voor webinars.

Datum: 3 mrt. 2021
  • PE 2
  • 20:00
  • 70,- (excl. BTW)
  • Online